Nhà nước thực hiện cơ chế đặt hàng

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 344/2026/NĐ-CP quy định về ứng dụng khoa học, công nghệ và phát triển công nghiệp chế tạo trong lĩnh vực điện lực; trong đó, quy định rõ các chính sách ưu đãi, hỗ trợ cho công nghiệp chế tạo phục vụ ngành điện lực. Nghị định này có hiệu lực từ ngày 20/10/2026.

Về chính sách ưu đãi chung cho các doanh nghiệp sản xuất thiết bị điện trong lĩnh vực điện lực, Nghị định quy định doanh nghiệp sản xuất thiết bị điện thuộc Danh mục hạng mục, thiết bị và dịch vụ tư vấn quan trọng để duy trì cung cấp điện liên tục, bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia phải được sản xuất và cung cấp trong nước ở một số công đoạn; Danh mục hạng mục, thiết bị và dịch vụ tư vấn trong lĩnh vực điện lực khuyến khích sản xuất và cung ứng trong nước được hưởng các ưu đãi của ngành nghề sản xuất sản phẩm cơ khí trọng điểm theo quy định của pháp luật về đầu tư, thuế, đất đai, chế độ kế toán và pháp luật có liên quan khác.

Doanh nghiệp khi thực hiện Dự án đầu tư sản xuất thiết bị điện thuộc Danh mục nêu trên có quy mô vốn đầu tư, tiến độ giải ngân theo quy định của Chính phủ, đáp ứng các tiêu chí về công nghệ cao, chuyển giao công nghệ; doanh nghiệp Việt Nam tham gia chuỗi giá trị sản xuất trong nước theo quy định của Thủ tướng Chính phủ được hưởng các hình thức ưu đãi và hỗ trợ đầu tư đặc biệt theo quy định tại pháp luật đầu tư và quy định khác của pháp luật có liên quan.

Nhà nước xem xét giao thực hiện theo cơ chế đặt hàng cho tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân có hạng mục, sản phẩm thiết bị và dịch vụ thuộc trường hợp quy định tại khoản 1 Điều 7 nêu trên khi đáp ứng một trong các tiêu chí sau: Sản xuất, chế tạo trong nước được đánh giá, thử nghiệm, kiểm định đạt tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, an toàn, bảo vệ môi trường theo quy định; Hình thành từ kết quả nghiên cứu, phát triển công nghệ hoặc đổi mới sáng tạo đáp ứng các điều kiện về tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, an toàn, bảo vệ môi trường và các điều kiện khác theo quy định của pháp luật có liên quan.

Giá và khối lượng đặt hàng được xác định trên cơ sở chi phí sản xuất, cung ứng hợp lý, hợp lệ, cộng với một khoản lợi nhuận hợp lý theo quy định của pháp luật về giá. Nhà cung cấp có trách nhiệm hạch toán, theo dõi riêng các chi phí này và thực hiện kiểm toán độc lập đối với giá đặt hàng theo quy định.

Nhà cung cấp nhận đặt hàng được hưởng các cơ chế sau đây: Được ưu đãi về giá (không quá 10% so với giá thành sản phẩm nhập khẩu tương tự) khi tính giá đặt hàng đối với sản phẩm nhận đặt hàng; Được miễn các yêu cầu, điều kiện về kinh nghiệm khi tham gia đặt hàng; Được loại trừ trách nhiệm hành chính, miễn trách nhiệm dân sự, loại trừ trách nhiệm hình sự nếu đã tuân thủ đầy đủ quy trình, quy định về nghiên cứu khoa học, công nghệ, về đặt hàng và không có mục đích vụ lợi, không có hành vi gian lận hay cố ý vi phạm pháp luật trong trường hợp gây thiệt hại cho nhà nước.

Hỗ trợ thử nghiệm, đánh giá và chứng nhận sản phẩm

Tổ chức, doanh nghiệp nghiên cứu công nghệ, phát triển các hạng mục, thiết bị, dịch vụ tư vấn quan trọng để duy trì cung cấp điện liên tục, bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia phải được sản xuất và cung cấp trong nước ở một số công đoạn được hỗ trợ 50% kinh phí sử dụng phòng thí nghiệm, phòng thử nghiệm, phòng hỗ trợ thiết kế và thiết bị nghiên cứu dùng chung, trung tâm thử nghiệm, đo lường, kiểm định, giám định của Nhà nước để phát triển sản phẩm.

Tổ chức, doanh nghiệp tiến hành các hoạt động ứng dụng khoa học, công nghệ trong công nghiệp chế tạo phục vụ ngành điện lực được hưởng các hỗ trợ theo quy định của pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, pháp luật về chuyển đổi số.

Nhà nước hỗ trợ thành lập các Tổ hợp công nghiệp, dịch vụ năng lượng để hình thành hệ sinh thái nghiên cứu và phát triển, ứng dụng khoa học, công nghệ, thương mại hóa các sản phẩm công nghiệp chế tạo và cung ứng các dịch vụ phụ trợ cho ngành điện lực.

Hỗ trợ từ ngân sách nhà nước

Doanh nghiệp sản xuất thiết bị điện được hưởng các hỗ trợ tín dụng như sau: Được hỗ trợ vay vốn tín dụng đầu tư theo quy định của pháp luật về tín dụng đầu tư của Nhà nước trong Danh mục hạng mục, thiết bị và dịch vụ tư vấn quan trọng để duy trì cung cấp điện liên tục, bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia phải được sản xuất và cung cấp trong nước ở một số công đoạn; Danh mục hạng mục, thiết bị và dịch vụ tư vấn trong lĩnh vực điện lực khuyến khích sản xuất và cung ứng trong nước.

Cùng với đó, doanh nghiệp được ưu tiên vay từ các quỹ hỗ trợ đầu tư theo quy định của pháp luật về đầu tư, quỹ hỗ trợ về khoa học và công nghệ theo quy định của pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo để thực hiện các dự án nghiên cứu và phát triển, chế tạo thử nghiệm sản phẩm thiết bị điện.