Nhờ đẩy mạnh tự động hóa các quy trình lặp lại, TPBank đã cắt giảm khoảng 500 nhân sự gián tiếp, đồng thời chuyển hướng tuyển dụng sang các vị trí kinh doanh trực tiếp cùng những lĩnh vực then chốt như công nghệ, dữ liệu và AI. Tại VIB, ngân hàng này cũng tiến hành tinh gọn bộ máy, giảm quy mô nhân sự từ 11.800 xuống còn 9.900 người.
Diễn biến trên cho thấy trí tuệ nhân tạo không còn đơn thuần là công cụ hỗ trợ, mà đang trực tiếp tái định hình cấu trúc lao động trong ngành ngân hàng. Những công việc mang tính chất lặp lại, đơn giản dần bị thay thế, trong khi nguồn nhân lực có khả năng ứng dụng công nghệ lại trở thành lợi thế cạnh tranh rõ rệt.
Trong mùa đại hội cổ đông ngân hàng năm nay, trí tuệ nhân tạo (AI) là một trong những chủ đề được nhắc đến dày đặc, khi nhiều nhà băng xác định đây là trụ cột chiến lược cho giai đoạn phát triển sắp tới.
Lãnh đạo Ngân hàng Á Châu (ACB) cho biết sự phát triển của AI, đặc biệt là các tác nhân AI (AI Agent), đang tạo ra những thay đổi đáng kể trong cách vận hành của ngành. Công nghệ này cho phép tự động hóa hàng loạt quy trình, từ xử lý dữ liệu đến tương tác với khách hàng.
Tại Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV), bà Phạm Thị Thanh Hoài, thành viên Hội đồng quản trị, cho biết ngân hàng đã triển khai hơn 60 sáng kiến AI trên nhiều mảng hoạt động, từ dự báo nhu cầu, gợi ý sản phẩm cho đến cảnh báo sớm rủi ro tín dụng. “Năm nay, chúng tôi nâng AI lên một bước mới bằng việc xây dựng chiến lược AI toàn diện, chuẩn hóa từ nguồn nhân lực, nền tảng công nghệ đến quản trị rủi ro và mô hình tổ chức”, bà Hoài cho hay.
Việc ứng dụng AI giúp rút ngắn đáng kể thời gian xử lý công việc. Tổng giám đốc TPBank, ông Nguyễn Hưng, cho biết những tác vụ từng mất hàng giờ, như phân tích báo cáo tài chính, nay có thể hoàn thành chỉ trong vài giây.
Chủ tịch VIB nhận định lực lượng lao động trong ngành ngân hàng cần được trang bị chuyên môn vững vàng và khả năng chủ động cao, trong đó mỗi cá nhân có thể tự đưa ra quyết định và tạo ra giá trị cụ thể.
Song song với quá trình chuyển đổi, các ngân hàng cũng tăng cường đầu tư cho đào tạo nhân sự. Năm 2025, VIB ghi nhận hơn 461.000 giờ đào tạo, tương đương trung bình 44,7 giờ mỗi nhân sự, cùng hơn 12.900 chứng chỉ năng lực số được cấp. Ngân hàng này cũng đã đào tạo hơn 800 lãnh đạo và chuyên gia theo khung tư duy “bản đồ điều hướng tổng quát”, nhằm hình thành ngôn ngữ chung trong triển khai chiến lược.
Dù vậy, lãnh đạo các ngân hàng đều nhấn mạnh AI không thể thay thế hoàn toàn vai trò của con người. Chủ tịch TPBank Đỗ Minh Phú cho rằng việc sử dụng AI cần được kiểm soát chặt chẽ. “Nếu lạm dụng AI mà thiếu kiểm chứng, năng lực của nhân sự sẽ bị đặt dấu hỏi. TPBank khuyến khích sử dụng AI như một công cụ tham khảo, nhưng không thay thế hoàn toàn con người”, ông nói.
Theo đánh giá trong ngành, AI có thể rút ngắn thời gian xử lý từ hàng giờ xuống còn vài giây, nhưng đồng thời cũng có thể khiến sai sót lan rộng nhanh hơn nếu thiếu cơ chế kiểm soát. Vì vậy, yêu cầu đối với người lao động không chỉ dừng ở chuyên môn, mà còn bao gồm năng lực kiểm chứng và làm chủ công nghệ trong bối cảnh mới.
