Mới đây, Bộ Tài chính ban hành Văn bản hợp nhất số 27/2026, hợp nhất các quy định về xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn. Văn bản này đã hợp nhất các Nghị định số 125/2020, Nghị định 102/2021, Nghị định 310/2025 và Nghị định 291/2026.

Một số nội dung người nộp thuế cần đặc biệt lưu ý để tuân thủ pháp luật về thuế và hoá đơn.

Thứ nhất, nguyên tắc xử phạt khi có nhiều hành vi vi phạm. Trong một số trường hợp cùng ngày người nộp thuế khai sai nhiều chỉ tiêu, chậm nộp nhiều hồ sơ khai thuế hoặc nhiều thông báo, báo cáo cùng loại về hóa đơn thì áp dụng nguyên tắc xử phạt đối với hành vi có khung tiền phạt cao nhất theo quy định.

Trường hợp khai sai nhiều chỉ tiêu trên một hồ sơ thuế, vừa thuộc xử phạt về thủ tục thuế, vừa thuộc trường hợp tại Điều 16 hoặc Điều 17 thì chỉ xử phạt một hành vi theo điều 16 hoặc điều 17, Văn bản hợp nhất này.

Thứ hai, mức phạt đối với tổ chức. Đối với cùng một hành vi vi phạm về thuế, hóa đơn, mức phạt tiền đối với tổ chức bằng 2 lần mức phạt đối với cá nhân, trừ các trường hợp quy định tại điều 16, điều 17 và điều 18.

Thứ ba, người nộp thuế khai sai dẫn đến thiếu thuế. Mức phạt 20% số tiền thuế thiếu hoặc số tiền thuế được miễn, giảm, hoàn cao hơn quy định đối với hành vi khai sai dẫn đến thiếu số thuế phải nộp hoặc tăng số thuế được miễn, giảm, hoàn.

Thứ tư, hành vi trốn thuế có mức phạt từ 1 đến 3 lần số tiền thuế trốn, tùy trường hợp cụ thể. Ngoài tiền phạt, người nộp thuế còn có thể phải nộp đủ tiền thuế trốn, tiền chậm nộp và thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả.

Thứ năm, xác định mức phạt cụ thể. Mức phạt cụ thể về nguyên tắc là mức trung bình của khung tiền phạt: Có 01 tình tiết giảm nhẹ, giảm 10% mức tiền phạt trung bình, có 1 tình tiết tăng nặng thì tăng 10% mức tiền phạt trung bình.

Có từ 2 tình tiết giảm nhẹ trở lên, áp dụng mức tối thiểu của khung và từ 2 tình tiết tăng nặng trở lên, áp dụng mức tối đa của khung.

Thứ sáu, người nộp thuế vi phạm có quy mô lớn. Đáng chú ý, Văn bản hợp nhất nêu rõ, hành vi vi phạm về hóa đơn với số lượng từ 10 số hóa đơn trở lên đối với một số hành vi theo Nghị định được xác định là vi phạm hành chính có quy mô lớn. Hành vi trốn thuế với số tiền thuế trốn từ 100 triệu đồng trở lên, trong trường hợp chuyển hồ sơ vi phạm để xử phạt hành chính theo quy định, cũng thuộc trường hợp được xác định có quy mô lớn.

Thứ bảy, việc sử dụng hóa đơn, chứng từ không hợp pháp. Văn bản quy định cụ thể các trường hợp sử dụng hóa đơn, chứng từ không hợp pháp hoặc sử dụng không hợp pháp hóa đơn, chứng từ như: hóa đơn giả, hóa đơn hết giá trị sử dụng, hóa đơn điện tử không đăng ký, hóa đơn phản ánh giao dịch không có thật, hóa đơn không đúng giá trị thực tế, sử dụng hóa đơn của tổ chức, cá nhân khác để hợp thức hóa hàng hóa, dịch vụ...