Công ty Cổ phần Tập đoàn Hòa Phát (HoSE: HPG) vừa hoàn tất phát hành hơn 767 triệu cổ phiếu để trả cổ tức với tỷ lệ 100:10. Số cổ phiếu này dự kiến được chuyển giao cho cổ đông vào ngày 6/7 tới. Sau đợt phát hành, vốn điều lệ của Hòa Phát tăng từ hơn 76.755 tỷ đồng lên 84.430 tỷ đồng.

Với quy mô vốn điều lệ mới, Hòa Phát đã vượt qua hàng loạt ngân hàng để trở thành doanh nghiệp có vốn điều lệ lớn nhất trên thị trường chứng khoán. Nhiều nhà băng hiện bám sát phía sau như Vietcombank với 83.556 tỷ đồng, MB hơn 80.000 tỷ đồng, VietinBank 79.338 tỷ đồng, VPBank 79.339 tỷ đồng hay Vingroup 77.335 tỷ đồng.

Để vươn lên vị trí dẫn đầu về vốn điều lệ, Hòa Phát đã liên tục thực hiện các đợt phát hành cổ phiếu kể từ năm 2015 đến nay. Từ mức vốn 4.886 tỷ đồng vào tháng 7/2015, doanh nghiệp đã nâng quy mô vốn lên gấp hơn 17 lần sau hơn một thập kỷ.

Tuy nhiên, giới quan sát cho rằng Hòa Phát có thể sẽ không giữ ngôi vị này quá lâu khi nhiều ngân hàng lớn đã công bố kế hoạch tăng vốn mạnh mẽ, hướng tới mốc trên 100.000 tỷ đồng trong thời gian tới.

Đơn cử, Techcombank dự kiến nâng vốn điều lệ từ 70.862 tỷ đồng lên 113.738 tỷ đồng thông qua phát hành cổ phiếu thưởng với tỷ lệ 60% kết hợp chương trình phát hành cổ phiếu cho người lao động (ESOP). Nếu hoàn tất, Techcombank sẽ vượt các ngân hàng quốc doanh để trở thành nhà băng có vốn điều lệ lớn nhất hệ thống.

Tương tự, VPBank dự kiến phát hành 1 tỷ cổ phiếu từ nguồn vốn chủ sở hữu cho cổ đông hiện hữu với tỷ lệ hơn 26%. Cùng với kế hoạch chào bán riêng lẻ cho nhà đầu tư nước ngoài, vốn điều lệ của ngân hàng này được kỳ vọng tăng từ 79.339 tỷ đồng lên khoảng 100.000 tỷ đồng hoặc cao hơn.

MB cũng đã trình kế hoạch tăng vốn điều lệ từ 80.550 tỷ đồng lên tối đa 102.687 tỷ đồng, tương ứng mức tăng 27,5%. Nguồn tăng vốn đến từ việc chia cổ tức bằng cổ phiếu, phát hành cho cổ đông hiện hữu và chào bán riêng lẻ.

Trong nhóm ngân hàng quốc doanh, Đại hội đồng cổ đông Vietcombank đã thông qua phương án phát hành hơn 1 tỷ cổ phiếu từ quỹ dự trữ bổ sung vốn điều lệ, qua đó tăng thêm 10.687 tỷ đồng vốn điều lệ. Sau phát hành, vốn điều lệ của ngân hàng dự kiến tăng từ 83.557 tỷ đồng lên khoảng 94.244 tỷ đồng.

BIDV cũng lên kế hoạch nâng vốn điều lệ từ 70.200 tỷ đồng lên hơn 99.500 tỷ đồng thông qua nhiều phương án như phát hành cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu với tỷ lệ hơn 6,8%, trả cổ tức bằng cổ phiếu tỷ lệ 19% và phát hành riêng lẻ hoặc chào bán ra công chúng. Mới đây, Ngân hàng Nhà nước đã chấp thuận cho BIDV tăng vốn điều lệ thêm tối đa 4.982 tỷ đồng từ quỹ dự trữ bổ sung vốn điều lệ theo báo cáo tài chính kiểm toán năm 2025, đưa vốn điều lệ lên mức 77.782 tỷ đồng.

Theo Fiingroup, ngành ngân hàng đang bước vào chu kỳ tăng vốn lớn nhất từ trước đến nay với tổng quy mô kế hoạch khoảng 128.000 tỷ đồng, gấp hơn 7 lần năm 2025 và cao hơn 71,6% so với mức trung bình 5 năm gần đây.

Không chỉ riêng nhóm ngân hàng, Fiingroup đánh giá hoạt động huy động vốn cổ phần trên toàn thị trường đang bước vào giai đoạn tăng tốc mạnh trong năm 2026. Tính đến ngày 25/5/2026, tổng giá trị phát hành vốn cổ phần và IPO theo kế hoạch của các doanh nghiệp niêm yết và đăng ký giao dịch đạt khoảng 289.500 tỷ đồng, tăng 86,5% so với năm 2025 và gấp 2,5 lần mức trung bình 5 năm gần nhất.

Đây cũng là mức cao nhất kể từ giai đoạn bùng nổ năm 2021, cho thấy thị trường chứng khoán đang dần lấy lại vai trò là kênh dẫn vốn trung và dài hạn cho doanh nghiệp sau nhiều năm dòng vốn huy động chủ yếu dựa vào tín dụng ngân hàng và trái phiếu doanh nghiệp.

Theo Fiingroup, diễn biến này đồng thời phản ánh áp lực huy động vốn cổ phần và khả năng hấp thụ lượng cổ phiếu mới của thị trường sẽ gia tăng đáng kể trong nửa cuối năm 2026, khi khoảng 70% kế hoạch phát hành vẫn chưa được triển khai.

Tuy nhiên, làn sóng tăng vốn quy mô lớn cũng kéo theo rủi ro pha loãng cần được theo dõi chặt chẽ. Theo dự báo, tổng khối lượng cổ phiếu phát hành mới trong năm 2026 (bao gồm phát hành tăng vốn và chia tách cổ phiếu) có thể đạt khoảng 48,2 tỷ cổ phiếu, tăng 26% so với cùng kỳ và tương đương 17,1% tổng lượng cổ phiếu lưu hành vào cuối năm 2025, mức cao nhất trong nhiều năm trở lại đây.

Trong đó, lượng cổ phiếu phát hành dưới hình thức chia tách, trả cổ tức bằng cổ phiếu và cổ phiếu thưởng dự kiến đạt khoảng 28,8 tỷ đơn vị, tương đương năm 2025 (28,2 tỷ cổ phiếu). Ngược lại, khối lượng cổ phiếu phát hành nhằm tăng vốn dự kiến vượt 19,4 tỷ đơn vị, tăng tới 91,6% so với cùng kỳ.

Trong bối cảnh thanh khoản thị trường chưa phục hồi mạnh, khối ngoại tiếp tục bán ròng và tăng trưởng lợi nhuận có dấu hiệu phân hóa hơn giữa các nhóm ngành, lượng nguồn cung cổ phiếu lớn sắp được đưa ra thị trường có thể làm gia tăng rủi ro pha loãng cũng như áp lực lên mặt bằng định giá.