Vốn ngoại tìm đến những DN hưởng lợi từ túi tiền người Việt

Việc Việt Nam chính thức được FTSE Russell nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi hạng hai đang mở thêm cơ hội tiếp cận dòng vốn quốc tế. Tuy nhiên, với các nhà đầu tư nước ngoài, câu chuyện không chỉ nằm ở lượng vốn có thể chảy vào thị trường chứng khoán mà còn ở việc lựa chọn những doanh nghiệp có khả năng hưởng lợi trực tiếp từ tăng trưởng của nền kinh tế Việt Nam.

Ông Tanwa Chinnapha, trưởng bộ phận đầu tư trực tiếp của tập đoàn dịch vụ tài chính Thái Lan Kiatnakin Phatra Financial, cho biết doanh nghiệp của ông tập trung vào những công ty được hưởng lợi trực tiếp từ đà tăng trưởng của Việt Nam.

Các lĩnh vực được nhà đầu tư này quan tâm gồm hàng tiêu dùng, điện tử, bán lẻ, dược phẩm, công nghệ và tài chính.

“Với tất cả lượng vốn đổ vào Việt Nam, tiền đang chảy vào túi của người tiêu dùng”, ông Chinnapha nói với Nikkei Asia, đồng thời cho rằng đây là những doanh nghiệp mang lại cơ hội đầu tư đáng chú ý.

Nhận định này cho thấy sự quan tâm của dòng vốn ngoại đang mở rộng từ những cổ phiếu có quy mô lớn và khả năng hưởng lợi trực tiếp từ các đợt phân bổ theo chỉ số sang những doanh nghiệp gắn với câu chuyện tăng trưởng dài hạn của nền kinh tế.

Theo ông Chinnapha, khi dòng vốn tiếp tục được đưa vào Việt Nam, một phần nguồn lực sẽ được chuyển hóa thành hoạt động đầu tư, việc làm và thu nhập, qua đó tạo thêm sức mua cho người tiêu dùng.

Đây cũng là lý do nhóm doanh nghiệp tiêu dùng, bán lẻ và điện tử được chú ý. Khi thu nhập và quy mô tầng lớp trung lưu gia tăng, các doanh nghiệp phục vụ nhu cầu tiêu dùng trong nước có thể trở thành một kênh để nhà đầu tư nước ngoài tiếp cận câu chuyện tăng trưởng của Việt Nam.

Bên cạnh đó, công nghệ, dược phẩm và tài chính cũng nằm trong nhóm ngành được Kiatnakin Phatra Financial quan tâm. Đây là những lĩnh vực có mối liên hệ trực tiếp với quá trình số hóa, mở rộng dịch vụ và nâng cao chất lượng tiêu dùng tại Việt Nam.

Không chỉ các doanh nghiệp phục vụ người tiêu dùng, ông Chinnapha còn nhìn thấy cơ hội tại các tập đoàn lớn của Việt Nam đang mở rộng đầu tư vào cơ sở hạ tầng, bất động sản và ngân hàng.

Tuy nhiên, điều kiện được ông nhấn mạnh là các doanh nghiệp phải duy trì tính minh bạch với nhà đầu tư và cho thấy rõ cách thức phân bổ vốn vào những lĩnh vực khác nhau của nền kinh tế.

Đây cũng là một trong những vấn đề được các nhà đầu tư quốc tế đặc biệt quan tâm khi Việt Nam bước sang giai đoạn mới sau khi được FTSE Russell nâng hạng.

Sau nâng hạng, dòng vốn ngoại sẽ đòi hỏi nhiều hơn

Việt Nam từng được FTSE Russell đưa vào danh sách theo dõi khả năng nâng hạng từ năm 2018. Sau nhiều năm cải cách về cơ chế giao dịch, thanh toán và khả năng tiếp cận thị trường của nhà đầu tư nước ngoài, thị trường chứng khoán Việt Nam chính thức được nâng lên nhóm thị trường mới nổi hạng hai trong tháng 9/2026.

Dòng vốn theo các quỹ đầu tư thụ động được kỳ vọng sẽ gia tăng khi cổ phiếu Việt Nam được bổ sung vào các bộ chỉ số của FTSE Russell. Vanguard cũng cho biết dự kiến đầu tư khoảng 2,5 tỷ USD vào Việt Nam thông qua các quỹ liên kết với chỉ số FTSE trong năm tới.

Tuy nhiên, các nhà đầu tư cho rằng việc nâng hạng không đồng nghĩa mọi cánh cửa đối với dòng vốn quốc tế đã được mở hoàn toàn.

Ông Simon Williams, giám đốc điều hành tại BlackRock, cho biết ông đã mất nhiều năm theo dõi thị trường Việt Nam trước khi nhận thấy những thay đổi rõ rệt. Theo ông, trong khoảng ba năm gần đây, quá trình đối thoại giữa các bên đã có những tiến triển đáng kể, giúp Việt Nam đạt được vị trí hiện nay. Dù vậy, ông nhấn mạnh rằng công việc khó khăn vẫn có thể tiếp tục trong giai đoạn tiếp theo.

Ông Peter Stein, Giám đốc điều hành của Hiệp hội Công nghiệp Chứng khoán và Thị trường Tài chính châu Á (ASIFMA), cho biết: "Hiện tại, trí tuệ nhân tạo đang là xu hướng hot nhất, và các thị trường có câu chuyện để kể về vai trò của họ trong chuỗi cung ứng AI toàn cầu đang phát triển rất tốt," ông nói. "Hàn Quốc đã bùng nổ. Đài Loan cũng vậy. Nhật Bản đang hưởng lợi từ điều này. Nhưng Việt Nam thì chưa có".

Ông Stein cũng lưu ý đến những hạn chế về quyền sở hữu nước ngoài và các vấn đề liên quan đến lượng cổ phiếu lưu hành tự do tại Việt Nam, điều này khiến "trên thực tế sẽ khó khăn cho nhiều nhà đầu tư tiếp cận được các công ty mà họ mong muốn đầu tư."

Với các nhà đầu tư nước ngoài, điều đó đồng nghĩa câu chuyện của thị trường Việt Nam sau nâng hạng sẽ không chỉ là có thêm bao nhiêu tiền chảy vào thị trường, mà còn là doanh nghiệp nào có thể biến dòng vốn và đà tăng trưởng của nền kinh tế thành doanh thu, lợi nhuận và giá trị dài hạn.

Trong góc nhìn này, sức mua của người tiêu dùng Việt Nam, tốc độ phát triển của bán lẻ, công nghệ, tài chính cùng nhu cầu đầu tư vào hạ tầng đang trở thành những yếu tố quan trọng để dòng vốn ngoại tìm kiếm cơ hội.

Nâng hạng FTSE vì vậy có thể được xem là một cánh cửa mới đối với thị trường chứng khoán Việt Nam. Nhưng phía sau cánh cửa đó, các nhà đầu tư vẫn sẽ phải lựa chọn từng doanh nghiệp dựa trên khả năng tăng trưởng, hiệu quả sử dụng vốn và mức độ minh bạch trong quá trình mở rộng.