Hội thảo có sự tham gia của đại diện cơ quan quản lý, chuyên gia, doanh nghiệp, hộ kinh doanh và các tổ chức thuế, kế toán để thảo luận các vấn đề thực tiễn về quản lý thuế thương mại điện tử.

Quản trị thuế dựa trên dữ liệu và nhận diện rủi ro

Phát biểu khai mạc hội thảo, ông Hà Khắc Minh, Tổng Biên tập Tạp chí Tài chính Doanh nghiệp, Trưởng Ban Tổ chức nhấn mạnh, thương mại điện tử đang trở thành một trong những động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế số của Việt Nam.

Theo ông Hà Khắc Minh, sự phát triển mạnh mẽ của hoạt động kinh doanh trên nền tảng số đã mở ra nhiều cơ hội cho doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân, song cũng đặt ra yêu cầu phải tiếp tục hoàn thiện cơ chế quản lý nhằm bảo đảm môi trường kinh doanh minh bạch, bình đẳng.

Thời gian qua, Quốc hội, Chính phủ và Bộ Tài chính đã liên tục hoàn thiện hành lang pháp lý về quản lý thuế đối với hoạt động thương mại điện tử, hướng tới mô hình quản lý hiện đại dựa trên dữ liệu số, quản trị rủi ro tăng cường tính minh bạch trong thực hiện nghĩa vụ thuế.

Tuy nhiên, trên thực tế, không ít hộ và cá nhân kinh doanh vẫn còn lúng túng trong việc xác định doanh thu, kê khai, nộp thuế cũng như tiếp cận các giải pháp công nghệ phục vụ hoạt động kinh doanh. Vì vậy, theo ông Hà Khắc Minh, việc tổ chức các diễn đàn đối thoại trực tiếp là cần thiết để kịp thời tháo gỡ vướng mắc, giúp người nộp thuế thực hiện đúng quy định, đồng thời góp phần xây dựng môi trường kinh doanh số minh bạch và phát triển bền vững.

Phát biểu tại hội thảo, ông Nguyễn Tiến Minh, Phó Trưởng Thuế TP. Hà Nội cho biết, năm 2026 đánh dấu bước chuyển lớn trong chính sách quản lý thuế đối với hoạt động kinh doanh trên nền tảng số với hàng loạt thay đổi quan trọng như chấm dứt phương pháp thuế khoán, nâng ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế lên 1 tỷ đồng/năm, giao sàn thương mại điện tử thực hiện khấu trừ, kê khai và nộp thuế thay người bán, đồng thời tiếp tục hoàn thiện chính sách về hóa đơn điện tử.

Theo ông Nguyễn Tiến Minh, tại Hà Nội, công tác quản lý thuế đã chuyển mạnh từ phương thức thủ công sang quản lý dựa trên dữ liệu định danh, dữ liệu giao dịch, hóa đơn điện tử và dòng tiền. Cơ quan thuế áp dụng phương pháp quản trị rủi ro để phân loại người nộp thuế theo ngành nghề, quy mô doanh thu và mức độ rủi ro, qua đó nâng cao hiệu quả quản lý.

Đến nay, Thuế TP Hà Nội đang quản lý hơn 206.000 tổ chức, doanh nghiệp, hộ và cá nhân kinh doanh thương mại điện tử, tăng gần ba lần so với năm 2024. Năm 2025, số thu từ lĩnh vực này đạt gần 52.000 tỷ đồng, tăng 22,3% so với năm trước; riêng 6 tháng đầu năm 2026 đạt hơn 24.700 tỷ đồng, tăng 21,7% so với cùng kỳ.

Từ thực tiễn quản lý, ông Nguyễn Tiến Minh chỉ ra năm nhóm rủi ro phổ biến trong hoạt động kinh doanh trên nền tảng số, gồm rủi ro về chính sách, dòng tiền, hóa đơn, lưu trữ hồ sơ chứng từ và kê khai thuế. Theo ông, các rủi ro này hoàn toàn có thể được hạn chế nếu hộ, cá nhân và doanh nghiệp thường xuyên cập nhật chính sách mới, tổ chức sổ sách kế toán đầy đủ, thực hiện đúng quy định về hóa đơn, chứng từ, kê khai đầy đủ doanh thu trên tất cả các kênh bán hàng, đồng thời tách bạch rõ tài khoản và chủ thể kinh doanh.

Minh bạch hoạt động kinh doanh trên môi trường số

Ở góc độ quản lý thương mại điện tử, bà Lê Hoàng Oanh, Cục trưởng Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương) cho biết, Luật Thương mại điện tử và Nghị định số 248/2026/NĐ-CP được xây dựng trên cơ sở thực tiễn phát triển nhanh của thương mại điện tử với sự xuất hiện ngày càng phổ biến của các mô hình như sàn thương mại điện tử, mạng xã hội, livestream bán hàng và tiếp thị liên kết. Mục tiêu là xây dựng môi trường giao dịch minh bạch, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.

Theo bà Lê Hoàng Oanh, điểm mới quan trọng của Luật là mọi chủ thể kinh doanh trên môi trường số đều phải được định danh, xác thực trước khi tham gia giao dịch, qua đó chấm dứt tình trạng kinh doanh ẩn danh. Người bán phải công khai đầy đủ thông tin về chủ thể, hàng hóa, chịu trách nhiệm về chất lượng, nguồn gốc, giá bán và phối hợp với cơ quan quản lý khi phát hiện vi phạm. Đối với các nền tảng thương mại điện tử, trách nhiệm cũng được mở rộng từ việc cung cấp hạ tầng sang quản lý theo chức năng thực tế, bao gồm định danh người bán, giám sát hoạt động, lưu trữ dữ liệu và tiếp nhận phản ánh của người tiêu dùng.

Bà Lê Hoàng Oanh cho biết, Luật cũng quy định rõ trách nhiệm của KOL, KOC, livestreamer và các đơn vị tiếp thị liên kết trong hoạt động bán hàng trên môi trường số. Đồng thời, dữ liệu về người bán, người mua, giao dịch, thanh toán và logistics được xác định là nền tảng quan trọng phục vụ công tác giám sát thị trường. Theo bà Lê Hoàng Oanh, việc tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa Bộ Công Thương và cơ quan Thuế sẽ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, phát hiện vi phạm và xây dựng thị trường thương mại điện tử minh bạch, phát triển bền vững.

Trong khuôn khổ hội thảo, phiên tọa đàm với sự tham gia của đại diện cơ quan quản lý, chuyên gia thuế và doanh nghiệp đã trực tiếp giải đáp nhiều câu hỏi của hộ kinh doanh, người bán hàng trên nền tảng số. Các nội dung trao đổi tập trung vào quy định mới về kê khai, nộp thuế và hóa đơn điện tử; trách nhiệm của sàn thương mại điện tử khi truyền dữ liệu doanh thu; quản lý mã số thuế; quy định lập hóa đơn đối với hoạt động bán lẻ; cơ chế xử lý sai sót dữ liệu; cũng như các giải pháp ứng dụng công nghệ nhằm giảm chi phí tuân thủ, nâng cao hiệu quả quản trị và bảo đảm thực hiện đúng các quy định về thuế trong hoạt động thương mại điện tử.