Theo thống kê từ báo cáo tài chính hợp nhất quý IV và cả năm 2025 của 27 ngân hàng niêm yết, tổng tài sản toàn hệ thống đã chạm mốc hơn 21,14 triệu tỷ đồng, tăng tới 23% so với cuối năm 2024.

Ảnh minh họa

Đặc biệt, bức tranh năm 2025 có sự thay đổi rất lớn trong danh sách các ngân hàng có quy mô tài sản vượt mốc 1 triệu tỷ đồng. Nếu như giai đoạn 2016 - 2024, mốc 1 triệu tỷ đồng gần như chỉ có nhóm quốc doanh đạt được, thì năm 2025, nhóm ngân hàng tư nhân đã có sự bứt phá.

Nếu MB đã gia nhập câu lạc bộ này từ năm 2024, thì năm 2025 ghi nhận thêm sự góp mặt chính thức của VPBank, Techcombank và ACB. Như vậy, hệ thống hiện có tới 7 ngân hàng thương mại sở hữu tổng tài sản trên 1 triệu tỷ đồng.

MB đã đạt mức tăng trưởng tổng tài sản lên tới 43%, đạt 1,62 triệu tỷ đồng, vươn lên vị trí thứ tư toàn hệ thống và bỏ xa các đối thủ phía sau. VPBank cũng tăng tới 36%, đưa quy mô lên 1,26 triệu tỷ đồng. Ngay cả những ngân hàng quy mô vừa như Nam A Bank cũng ghi nhận mức tăng kỷ lục 71%.

Tốc độ mở rộng này giúp khối tư nhân thu hẹp đáng kể khoảng cách với khối quốc doanh.

Quy mô lớn là nền tảng quan trọng, nhưng hiệu quả sinh lời trên quy mô đó mới là thước đo năng lực quản trị thực sự. Thực tế năm 2025 cho thấy, không phải ngân hàng nào có tài sản lớn cũng đạt hiệu quả cao. Sự phân hóa về tỷ suất sinh lời trên tài sản (ROA) đang diễn ra gay gắt.

Trong cuộc đua này, khối ngân hàng tư nhân tiếp tục thể hiện sự linh hoạt và tối ưu hóa vượt trội. Techcombank, dù đã lùi so với đỉnh cao trước đây, vẫn giữ vị trí quán quân toàn hệ thống với ROA đạt 2,39%. Đáng chú ý là sự vươn lên mạnh mẽ của VPBank ở vị trí thứ hai với ROA 2,23%, theo sát là HDBank (2,09%) và MB (2,0%).

Đây đều là những con số ấn tượng khi đặt trong bối cảnh quy mô tài sản của các ngân hàng này đã rất lớn. Việc duy trì ROA trên 2% cho thấy khả năng chuyển hóa tài sản thành lợi nhuận thực chất, thay vì chỉ tăng trưởng "nóng" về con số.

Minh chứng rõ nét nhất nằm ở kết quả lợi nhuận trước thuế. Năm 2025, MB báo lãi 34.268 tỷ đồng (tăng 19%), VPBank đạt 30.624 tỷ đồng (tăng 53%) và HDBank đạt 21.322 tỷ đồng (tăng 27%). Đặc biệt, HDBank là trường hợp hiếm hoi duy trì chuỗi tăng trưởng lợi nhuận liên tục suốt 13 năm, với ROE (tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu ) dẫn đầu ngành ở mức 25,3%.

Ngược lại, nhóm ngân hàng quốc doanh như Vietcombank (ROA 1,55%), VietinBank (1,35%) hay BIDV (khoảng 1,0%) có tỷ suất sinh lời thấp hơn. Điều này phản ánh đặc thù của khối quốc doanh đóng vai trò bệ đỡ, đảm bảo thanh khoản và ổn định vĩ mô, nên biên lợi nhuận thường mỏng hơn so với sự năng động và khẩu vị rủi ro linh hoạt của khối tư nhân.